Ăn mất ngon, dù do nguyên nhân nào vẫn là một biến cố quan trọng đối với mọi người, đặc biệt ở người cao niên và trẻ đang tăng trưởng.
Ăn mất ngon, dù do nguyên nhân nào vẫn là một biến cố quan trọng đối với mọi người, đặc biệt ở người cao niên và trẻ đang tăng trưởng.
Khi ăn không ngon thì sự tiêu thụ thực phẩm giảm. Mà thực phẩm lại mang năng lượng cho mọi sinh hoạt của cơ thể, cung cấp vật liệu để tu bổ tế bào hư hao, tạo ra tế bào mới. Không có đủ chất dinh dưỡng sẽ dẫn tới sụt cân, cơ thể mệt mỏi, bắp thịt teo, tâm thần buồn rầu, giảm khả năng miễn dịch, kém sức chịu đựng...từ đó sinh ra các loại bênh khác nhau. Tử vong có thể xảy ra nếu mỗi năm liên tục sụt đi 10% sức nặng cơ thể.
Khi không ăn đủ chất dinh dưỡng thì các hậu quả sau đây xảy ra:
– Sụt cân, cơ thể mệt mỏi, bắp thịt teo.
– Tâm thần buồn rầu, dễ bị biến chứng của nhiều bệnh.
– Giảm khả năng miễn dịch, không bền sức, kém chịu đựng khi cần phẫu thuật.
– Có nguy cơ tử vong nếu mỗi năm sụt đi 5% trọng lượng cơ thể.
Nguyên nhân ăn không ngon
Có nhiều nguyên nhân gây ra tình trạng ăn mất ngon. Trong đó có thể kể đến một số nguyên nhân như sau:
1. Do bệnh tật
Có nhiều bệnh đưa đến thay đổi khẩu vị, làm ăn uống khó khăn mà hậu quả là người bệnh ăn mất ngon, dần dần dẫn đến suy dinh dưỡng.
2. Do nghiện rượu
Rất thường xảy ra ở người cao tuổi. Khi uống rượu say, họ không muốn ăn uống. Sau cơn say, họ ói mửa, tiêu chảy, cũng không muốn ăn. Rượu cũng gây hư hỏng chức năng và cấu trúc của gan, ảnh hưởng tới sự tiêu hóa, hấp thụ và dự trữ năng lượng, các loại vitamin và khoáng chất cần thiết.
3. Do tác dụng phụ của dược phẩm
– Thuốc trụ sinh gây tiêu chảy và làm thay đổi vị giác, khứu giác, làm người bệnh cảm thấy như thực phẩm có mùi vị khác đi, do đó ăn mất ngon.
– Thuốc trị ung thư gây ăn mất ngon đồng thời cũng gây táo bón, ói mửa, tiêu chảy.
– Các thuốc trị bệnh tim, thuốc an thần, thuốc ngủ đều làm giảm cảm giác ngon miệng khi ăn.
– Vài loại thuốc gây khô miệng (cogentin, artane), khiến việc nhai nuốt thức ăn khó khăn, do đó ăn mất ngon.
– Người cao tuổi còn kém ăn vì dùng nhiều thứ thuốc trong ngày, đầy bụng, không muốn ăn.
4. Do các bệnh răng miệng
Các bệnh răng miệng làm người bệnh nhai nuốt khó khăn, ăn rất chậm làm thức ăn nguội đi không ngon, đôi khi làm người bệnh bỏ dở bữa ăn.
Ngoài ra, có khoảng 25% ăn mất ngon không rõ nguyên nhân.
Điều trị
Bác sĩ định bệnh bằng cách hỏi bệnh nhân về những thay đổi trong việc ăn uống, xác định mức độ sụt cân trên 10% cân nặng bình thường, xương lồng ngực và xương mặt nhô ra vì thịt teo đi.
Điều trị chứng ăn mất ngon thường phải xem xét đến cả hai mặt nguyên nhân và hậu quả của bệnh.
Ngoài việc tìm đến bác sĩ, dùng thuốc điều trị chứng ăn mất ngon, bệnh nhân còn nên tạo ra những điều kiện hay tránh đi một số trường hợp để tìm lại cảm giác ăn ngon hơn. Dưới đây là một số điểm cần lưu ý:
-Ăn chung với bạn bè hợp tính sẽ vui hơn và ăn được nhiều hơn.
-Ăn làm nhiều bữa nhỏ mỗi hai giờ trong ngày thay vì hai hoặc ba bữa ăn chính.
-Khi ăn, nên chậm rãi nhai để thưởng thức hương vị món ăn và tạo ra sự muốn ăn món đó trong tương lai.
-Tránh uống nhiều nước hoặc uống thuốc trước bữa ăn để tránh no bụng.
- Kiêng món ăn có thể làm no hơi như nước có gas, cà phê, rau cải bắp, broccoli.
- Để có đủ năng lượng và chất đạm, uống hai ly sữa ít chất béo hoặc sữa đậu nành mỗi ngày.
- Tránh tiêu thụ quá nhiều rượu và thuốc lá là những chất kích thích niêm mạc dạ dày, ruột khiến cho ăn không thấy ngon. Nhiều người dùng một chút rượu gọi là “khai vị” để giúp ăn ngon, nhưng nên uống trước bữa ăn khoảng nửa giờ.
- Uống nước đầy đủ để miệng khỏi khô, khó nhai nuốt thực phẩm.
- Đi bộ hoặc tập luyện nhẹ giúp ăn ngon hơn đồng thời cũng giúp cơ thể tiêu thụ chất dinh dưỡng. Tránh các tập luyện quá sức của mình.
- Giữ gìn vệ sinh răng miệng, điều chỉnh răng giả, khám bác sĩ nha khoa theo định kỳ.
- Giảm thiểu nguyên nhân tinh thần như căng thẳng bằng tâm lý trị liệu, áp dụng phương pháp thư giãn cơ thể, thiền định, tập trung hít thở để giảm bồn chồn, lo âu, nhờ đó có thể cải thiện sự ăn uống.
Cùng với chế độ dinh dưỡng phù hợp, bạn nên tránh mọi tác nhân kích thích như: ruợu; hút thuốc lá, thuốc lào; chè đặc, cà phê... gây mất ngủ. Duy trì một chế độ sinh hoạt lành mạnh, dinh dưỡng cân bằng, ăn uống với một tâm lý thoải mái nhưng vẫn đảm bảo đủ dinh dưỡng là chiếc chìa khóa vàng bảo vệ sức khỏe để bạn sống khỏe, sống vui, tận hưởng hạnh phúc bền lâu bên gia đình.
s
t
t
.jpg)
0 nhận xét:
Đăng nhận xét